ՀՀ ազգային ժողովի հերթական նիստում այսօր քննարկվում է Ընտանեկան և կենցաղային բռնության կանխարգելմանը վերաբերող օրենքների նախագծերի փաթեթը, որով առաջարկվում է խստացնել ընտանեկան և կենցաղային բռնության ենթարկված անձանց պաշտպանության մեխանիզմները։
Նախագծերի փաթեթը ԱԺ-ում ներկայացրեց «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության պատգամավոր Զարուհի Բաթոյանը։
Նա ընդգծեց, որ նախագծերի փաթեթի ընդունման նպատակն է բարձրացնել ընտանեկան և կենցաղային բռնության ենթարկված անձանց պաշտպանության արդյունավետությունը և ապահովել դեպքերի առավել զոհակենտրոն քննությունը։
Ապա պատգամավորը անդրադարձավ փաթեթով առաջարկվող հիմնական փոփոխություններին։
Փաթեթով առաջարկվում է՝
- Վերացնել նախազգուշացումը՝ որպես պաշտպանության միջոցի տեսակ, քանի որ այն չի ապահովում բռնության ենթարկված անձանց արդյունավետ պաշտպանությունը։
- Բռնություն գործադրած անձի համար պարտադիր դարձնել վերականգնողական ծրագրեր անցնելը ոչ միայն դատարանի կողմից պաշտպանական որոշում կայացնելու, այլև ոստիկանի կողմից անհետաձգելի միջամտության որոշում ընդունելու դեպքում։
- Ֆիզիկական բռնության սահմանման մեջ ներառել նաև օժանդակ միջոցներից կամ հարմարանքներից անձին զրկելու դեպքերը։
- Անհետաձգելի միջամտության որոշում կայացնելու հնարավորություն նախատեսել նաև այն դեպքերում, երբ անձի նկատմամբ վերջին մեկ տարվա ընթացքում մեկից ավելի անգամ բռնություն է կիրառվել։
- Հստակեցնել, որ անհետաձգելի միջամտության որոշման բացակայությունը կամ դրա ուժի մեջ չմտնելը չի բացառում պաշտպանական որոշում ստանալու համար դիմելու հնարավորությունը։
- Սահմանել, որ ահազանգի հիման վրա իր լիազորություններն իրականացնելիս ոստիկանության ծառայողը պարտավոր է օգտագործել շարժական տեսաձայնագրող կամ լուսանկարահանող տեխնիկական միջոցներ։
Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքում առաջարկվում է ընտանեկան և կենցաղային հարաբերություններում կատարվող՝ մարդու դեմ ուղղված հանցագործությունների համար նախատեսել առանձին գլուխներ՝ սահմանելով ներկայիս կարգավորումների համեմատ ավելի խիստ պատիժներ։
Առաջարկվում է նաև ընդլայնել ընտանիքի անդամի կողմից ֆիզիկական և հոգեկան ներգործության հանցակազմերը, ինչպես նաև ընտանեկան և կենցաղային բռնության դեպքերում բացառել գործուն զղջալու հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու հնարավորությունը։
Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքում առաջարկվում է սահմանել, որ ընտանեկան և կենցաղային բռնության հատկանիշներ պարունակող հանցագործությունների դեպքում քրեական հետապնդումն իրականացվում է հանրային կարգով՝ անկախ տուժողի նախաձեռնությունից։
Որպես հատուկ պաշտպանության միջոց՝ նախատեսվում է նաև էլեկտրոնային հսկողության միջոցներով ապահովել պաշտպանվող անձին մոտենալու կամ նրա հետ շփվելու սահմանափակումների պահպանումը։
Բացի այդ՝ առաջարկվում է սահմանել, որ ընտանեկան և կենցաղային բռնության հատկանիշներ պարունակող հանցագործությունների վերաբերյալ վարույթներով մեղադրյալի նկատմամբ տնային կալանք չի կարող կիրառվել, եթե մեղադրյալն ու տուժողը համատեղ են բնակվում, և վարույթի ընթացքում նրանցից որևէ մեկի համար այլ վայրում մշտական բնակություն ապահովել հնարավոր չէ։
Փաթեթով նախատեսվում է նաև տուժողի կրկնակի հարցաքննությունները սահմանափակելու մեխանիզմ։ Մասնավորապես՝ ընտանեկան և կենցաղային բռնության հատկանիշներ պարունակող հանցագործությունների վերաբերյալ վարույթներով տուժողը, որպես կանոն, հարցաքննվելու է մեկ անգամ և կարող է հրաժարվել լրացուցիչ հարցաքննությունից, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ անհրաժեշտ է պարզաբանել առաջին հարցաքննությունից հետո վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնի դարձած հանգամանքները։
Բաթոյանը հավելեց, որ փաթեթով առաջարկվում են նաև մի շարք խմբագրական բնույթի փոփոխություններ։
